به گزارش انرژی مدیا (آریا اکوپرس)، بازار جهانی گاز در آستانه زمستان با یک معادله تعیینکننده روبهرو شده است؛ از یک سو ذخایر گاز اروپا نسبت به سال گذشته کاهش یافته و از سوی دیگر، پیشبینی زمستانی گرمتر در شرق آسیا میتواند بخشی از تقاضای LNG این منطقه را مهار کند. تحولی که در صورت تحقق، احتمال انتقال محمولههای بیشتری از بازار آسیا به اروپا را افزایش خواهد داد.
بر اساس گزارشی که رویترز پنجم نوامبر (۱۴ آبان) منتشر کرد، پیشبینی میشود دمای هوا در بخشهایی از شرق آسیا، از جمله ژاپن، کرهجنوبی، تایوان و شمال چین، از آذر تا اسفند حدود سه درجه سانتیگراد بالاتر از میانگین فصلی باشد. افزایش دما میتواند مصرف گاز برای گرمایش و تولید برق را کاهش دهد و در نتیجه، بخشی از فشار تقاضا در بازار جهانی LNG را کم کند.
با این حال، نباید زمستان گرم آسیا را به معنای کاهش قطعی واردات گاز این منطقه تلقی کرد؛ چراکه وضعیت ذخایر، تعهدات قراردادهای بلندمدت و رقابت قیمتی همچنان در تعیین مقصد محمولههای LNG نقش دارند.
خریدهای زمستانی آسیا همچنان ادامه دارد
نشانههای بازار نشان میدهد خریداران آسیایی هنوز برای تأمین نیاز زمستانی خود عقبنشینی نکردهاند. بر اساس گزارش مؤسسه S&P Global در ۲۲ اکتبر، شرکتهای بزرگ چینی و کرهای در ماه اکتبر (مهرماه) محمولههای جدید LNG برای تحویل زمستانی خریداری کردند.
در همین تاریخ، شاخص قیمت JKM برای تحویل دسامبر به ۳۰.۷۶ دلار به ازای هر میلیون واحد حرارتی بریتانیا (MMBtu) رسید؛ سطحی که از دسامبر ۲۰۲۲ تاکنون مشاهده نشده بود.
آمار واردات نیز از رفتار متفاوت کشورهای آسیایی حکایت دارد. در شهریورماه امسال، واردات LNG ژاپن با کاهش ۷.۳ درصدی به ۴.۷۸ میلیون تن و واردات چین با افت ۱.۶ درصدی به ۵.۶۱ میلیون تن رسید. در مقابل، کرهجنوبی واردات خود را با رشد ۷.۸ درصدی به ۳.۵۶ میلیون تن افزایش داد.
این ارقام نشان میدهد که حتی با وجود پیشبینی هوای گرمتر، تقاضای گاز در آسیا همچنان تابع مجموعهای از عوامل اقتصادی، قراردادی و فصلی است. بنابراین، میزان واقعی محمولههایی که ممکن است از بازار آسیا به مقصد اروپا تغییر مسیر دهند، هنوز مشخص نیست.
رقابت قیمتی آسیا و اروپا بر سر محمولههای LNG
یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده مقصد محمولههای LNG، اختلاف قیمت میان بازارهای آسیایی و اروپایی است.
در ۲۲ اکتبر، قیمت شاخص JKM آسیا حدود ۳۰.۰۶ دلار و قیمت معادل شاخص TTF اروپا حدود ۲۹.۳۹ دلار به ازای هر MMBtu بود. به این ترتیب، گاز در بازار آسیا حدود ۲.۳ درصد گرانتر از اروپا قیمتگذاری میشد.
برای درک اهمیت این اختلاف، میتوان یک محموله فرضی ۷۰ هزار تنی LNG را در نظر گرفت. با فرض ارزش حرارتی ۵۲ MMBtu برای هر تن، اختلاف قیمت ۰.۶۷ دلاری دو بازار، به حدود ۲.۴ میلیون دلار تفاوت در ارزش ناخالص فروش این محموله منجر میشود.
البته این رقم سود خالص معامله نیست و هزینه حملونقل، شرایط تحویل و تعهدات قراردادی نیز در محاسبه اقتصادی مقصد نهایی محموله تأثیرگذار هستند.
در چنین شرایطی، اگر زمستان گرمتر آسیا به کاهش تقاضای وارداتی منجر شود، ممکن است اختلاف قیمت دو بازار کاهش یابد و جذابیت اروپا برای جذب محمولههای LNG افزایش پیدا کند. با این حال، صرف افزایش عرضه در بازار اروپا الزاماً به معنای کاهش قیمت گاز نخواهد بود.
کسری ۱۰۴ تراواتساعتی ذخایر اروپا
در سوی دیگر بازار، اروپا با سطح پایینتری از ذخایر گاز نسبت به سال گذشته وارد فصل سرما شده است.
بر اساس دادههای Gas Infrastructure Europe، ذخایر گاز اتحادیه اروپا در چهارم نوامبر (۱۳ آبان) به حدود ۸۳۵ تراواتساعت رسید که معادل ۷۳.۸ درصد ظرفیت ذخیرهسازی این منطقه است. این در حالی است که سطح ذخایر در مدت مشابه سال گذشته ۸۳ درصد بود؛ اختلافی که از کسری حدود ۱۰۴ تراواتساعتی ذخایر اروپا حکایت دارد.
اهمیت ورود محمولههای بیشتر LNG به اروپا زمانی روشنتر میشود که بدانیم هر یک میلیون تن LNG تقریباً معادل ۱۵.۲ تراواتساعت انرژی است.
بر این اساس، آزاد شدن یک میلیون تن LNG از تقاضای آسیا میتواند حجمی معادل حدود ۱۵ درصد فاصله ذخایر اروپا با سال گذشته را پوشش دهد. این نسبت برای دو میلیون تن به حدود ۲۹ درصد و برای سه میلیون تن به حدود ۴۴ درصد میرسد.
البته این ارقام صرفاً سناریوهای محاسباتی هستند و نباید آنها را پیشبینی قطعی افزایش واردات اروپا تلقی کرد. همه محمولههای احتمالی آزادشده در آسیا نیز الزاماً به اروپا منتقل نمیشوند. افزون بر این، گاز وارداتی ممکن است مستقیماً مصرف شود و به جای افزایش موجودی مخازن، سرعت برداشت از ذخایر را کاهش دهد.
زمستان گرم آسیا؛ راه نجات اروپا یا فرصتی موقت؟
در مجموع، شرایط آبوهوایی شرق آسیا میتواند به عاملی حمایتی برای بازار گاز اروپا تبدیل شود؛ بهویژه در شرایطی که ذخایر این قاره پایینتر از سطح سال گذشته قرار دارد و رقابت برای تأمین LNG در بازار جهانی ادامه دارد.
با این حال، سه متغیر سرنوشت این معادله را تعیین میکنند: میزان واقعی کاهش تقاضای گاز در آسیا، تعداد محمولههایی که امکان تغییر مقصد به سمت اروپا را پیدا میکنند و شدت سرمای زمستان در کشورهای اروپایی.
اگر زمستان آسیا گرمتر و زمستان اروپا مطابق پیشبینی یا سردتر از حد معمول باشد، احتمالاً بخشی از مزیت عرضه بیشتر LNG در اروپا خنثی خواهد شد. بنابراین، زمستان گرم آسیا میتواند برای اروپا فرصتی برای کاهش فشار تأمین گاز باشد، اما هنوز نمیتوان آن را تضمینی برای عبور کمهزینه این قاره از زمستان پیش رو دانست./
